Haguenau (FR)

Historia Abri de Hatten

Muzeum Abri de Hatten mieści się w dawnych podziemnych koszarach dla żołnierzy francuskich, położonych na terenie dawnej Linii Maginota. Część z 28 pomieszczeń bunkra została przywrócona do pierwotnego stanu, pozostałe poświęcone są różnym tematom związanym z historią Hatten podczas II wojny światowej. Na terenie wokół kompleksu bunkrowego również znajduje się wiele interesujących eksponatów: obszerną kolekcję sprzętu wojskowego i materiałów od 1939 roku do dziś, kolekcję modeli, pomnik poświęcony przymusowo wcielonym „Malgré-nous“, halę z wyłącznie amerykańskim lub niemieckim materiałem z lat 1939–1945. W scenach odtworzono bitwę ze stycznia 1945 roku w Hatten. Podczas rozpoczętej przez Niemcy ofensywy Nordwind w dniach od 9 do 21 stycznia 1945 roku niemieccy i amerykańscy żołnierze stali naprzeciw siebie w Hatten i w jego okolicy. Hatten i sąsiednia wioska Rittershoffen stały się areną jednej z najkrwawszych bitew pancernych we Francji. W walkach między niemieckimi i amerykańskimi jednostkami pancernymi życie straciło 2500 żołnierzy.

Obie wioski zostały zniszczone w 1945 roku. W Hatten, po zaciętych walkach ulicznych, odnotowano 83 ofiary śmiertelne wśród ludności cywilnej, a w Rittershoffen – 31. Obok muzeum znajduje się Las Pamięci, poświęcony 114 ofiarom cywilnym z obu gmin. Jest to miejsce spokoju i zadumy.
Turystyka śladami historii i Linia Maginota – Pays de Haguenau

Architektura

W latach 1928–1940 pod kierownictwem ministra wojny André Maginota powstał jeden z największych spójnych systemów umocnień na świecie – Linia Maginota – obecnie uznana za zabytek narodowy Francji.

Linia Maginota rozciąga się na długości około 700 kilometrów, od Belgii na północy aż po granicę ze Szwajcarią na południu. Potężne grupy bojowe, częściowo połączone podziemnymi systemami zaopatrzeniowymi, a także liczne kazamaty piechoty, forty artyleryjskie i pośrednie miały uniemożliwić wojskom niemieckim wkroczenie do Francji. Duży schron (Abris).

Schrony na linii Maginota były „bunkrowymi koszarami“. Znajdowały się one zazwyczaj 1 kilometr za główną linią frontu (HKL). Wyróżniano dwa rodzaje: obiekty naziemne (Abris de Surface) i podziemne (Abris Cavernes). Schrony naziemne miały zazwyczaj jeszcze piwnicę. Schrony podziemne miały jeden lub dwa bloki wejściowe, podobnie jak fortyfikacje (ouvrages), w których znajdowały się szyby dostępowe do koszar położonych około 20 metrów pod ziemią. Schrony zostały zbudowane w ramach programu budowlanego CORF w celu przyjęcia mobilnych oddziałów między fortyfikacjami a kazamatami. Schrony położone na tylnym zboczu miały w częściach naziemnych ściany i stropy o grubości 2,5 metra. W celu obrony wyposażono je w kopuły pancerne GFM skierowane w stronę wroga, które można było uzbroić w lekkie karabiny maszynowe (LMG), granatniki 5 cm oraz urządzenia optyczne. Strzelnice do obrony bezpośredniej przy wejściach były wyposażone w LMG. Schrony powierzchniowe posiadały jeszcze typowy rów diamentowy. (Źródło: Jean Bernard Wahl, Linia Maginota w Alzacji).

Muzeum zostało urządzone w jednym z takich wielkich schronów Linii Maginota. Jest to bunkier koszarowy, który służył jako kwatery dla żołnierzy wysyłanych na linię frontu. W 28 pomieszczeniach, które zostały odrestaurowane do stanu pierwotnego lub przekształcone w sale wystawowe, mogło pomieścić się 220 osób.

Obiekt jest wkopany w południowym skrzydle, które nie jest narażone na ostrzał wroga. W długiej na 60 metrów, pozbawionej okien fasadzie znajdują się dwa pancerne drzwi i cztery strzelnice dla karabinów maszynowych, a także rów biegnący wzdłuż budynku, który z jednej strony miał służyć do zbierania gruzu w razie bombardowania, a z drugiej utrudniać dostęp. Na obu końcach rowu wbudowano po jednej strzelnicy oraz rynnę do rzucania granatów ręcznych, które były przeznaczone do obrony bezpośredniej.

Nad rowem po wschodniej i zachodniej stronie bunkra górują dwie wieżyczki GMF (Guet Fusil Mitrailleur). Służyły one do obserwacji i bezpośredniej obrony.

Można zwiedzać odtworzone pomieszczenia, takie jak kuchnia, ambulatorium, kotłownia i maszynownia, pomieszczenie radiowe, gabinet dowódcy, agregaty prądotwórcze, sanitariaty oraz pomieszczenia dla załogi. Dzięki temu wyposażeniu ten wielki schron był samowystarczalny.